"Lùm xùm" trong quá khứ giữa công ty Techteryx bị đồn thuộc sở hữu của Justin Sun với First Digital đã khiến stablecoin FDUSD mất peg nghiêm trọng.
Bị khui việc giải cứu TUSD, Justin Sun "tố" stablecoin FDUSD vỡ nợ. Ảnh: Bloomberg
Justin Sun "tố" đơn vị phát hành stablecoin FDUSD mất khả năng thanh toán
Tối ngày 02/04/2025, nhà đồng sáng lập TRON Justin Sun tuyên bố First Digital Trust (FDT) - đơn vị phát hành stablecoin FDUSD - đã hoàn toàn mất khả năng thanh toán và xử lý các giao dịch của khách hàng.
Nhà sáng lập nền trảng TRON khẳng định phát hiện nhiều lỗ hổng trong quy trình cấp phép ủy thác của First Digital ở Hong Kong và quản lý rủi ro nội bộ của hệ thống tài chính của công ty này. Ông kêu gọi các cơ quan quản lý và thực thi pháp luật hành động nhanh chóng để giải quyết những vấn đề nhằm ngăn chặn những tổn thất lớn hơn xảy ra.
Không chỉ vậy, Justin Sun còn "đanh thép" cho rằng sự việc của First Digital đang đe dọa tới danh tiếng của Hong Kong như một trung tâm tài chính toàn cầu bởi các vụ gian lận tài chính như FDT.
First Digital Trust (FDT) is effectively insolvent and unable to fulfill client fund redemptions. I strongly recommend that users take immediate action to secure their assets. There are significant loopholes in both the trust licensing process in Hong Kong and the internal risk…
— H.E. Justin Sun 🍌 (@justinsuntron) April 2, 2025
Thông tin trên khiến stablecoin FDUSD mất peg, rơi khỏi mốc "ổn định" 1 USD xuống tận 0,87 đô la, hiện giao dịch quanh 0,9832 USD và chưa có tín hiệu phục hồi.
Đồ thị 15m cặp giao dịch FDUSD/USDT trên sàn Binance chụp vào lúc 11:20 PM ngày 02/04/2025
Tỷ giá cặp BTC/FDUSD trên Binance cũng có lúc tăng lên đến tận gần 99.000 USD, lệch đến 13% so với tỷ giá BTC/USDT cùng thời điểm.
Đồ thị 15m của cặp BTC/FDUSD trên sàn Binance vào 11:00 PM ngày 02/04/2025
Theo thống kê từ CoinGecko, FDUSD đang là stablecoin lớn thứ 7 thế giới với vốn hóa 2,5 tỷ USD, trong khi TUSD xếp thứ 14 với vốn hóa gần 500 triệu USD.
Thống kê các stablecoin lớn nhất thị trường tiền mã hóa. Nguồn: CoinGecko (02/04/2025)
Theo ước tính từ dữ liệu on-chain, có đến 94% nguồn cung FDUSD đang được giao dịch trên Binance, tức 2,2 tỷ USD - với 1,5 tỷ là tài sản người dùng và 700 triệu còn lại là tài sản của chính sàn. Do đó, nếu cáo buộc First Digital mất khả năng thanh toán của Justin Sun là thật thì đây sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến hoạt động của nền tảng giao dịch crypto lớn nhất thế giới.
Đồng sáng lập kiêm Giám đốc Chăm sóc Khách hàng Binance là bà Yi He thì đưa ra phát ngôn "mập mờ" rằng Justin Sun đang có "mâu thuẫn với TUSD, chứ không phải với FDUSD".
😆孙哥和Tusd打官司,不是FDusd.
— Yi He (@heyibinance) April 2, 2025
Đại diện của First Digital đã nhanh chóng lên tiếng bác bỏ phát ngôn của Justin Sun, khẳng định tất cả là sai sự thật và cũng cho rằng mâu thuẫn của Sun là với TUSD chứ không phải FDUSD. Công ty tuyên bố tài sản bảo chứng cho FDUSD của họ được công khai minh bạch, cho rằng Justin Sun đang có chiêu trò bôi nhọ dự án và khẳng định sẽ có hành động pháp lý để khôi phục danh dự.
— First Digital (@FirstDigitalHQ) April 2, 2025
Binance vào sáng ngày 03/04 cũng chia sẻ lại bảo cáo kiểm toán FDUSD, khẳng định First Digital nắm giữ đủ tài sản bảo chứng, chứ không mất khả năng thanh toán nợ như tuyên bố của Justin Sun.
Binance has released an update on FDUSD attestation report, which confirms full 1:1 backing.
— Binance (@binance) April 3, 2025
We remain committed to ensuring our users are informed and will continue to provide timely updates.
More information 👉 https://t.co/4JjFD0oT5F pic.twitter.com/sE1YHauCfs
Nguồn cơn của sự việc
Cộng đồng cho rằng đây là hành động "trả đũa" First Digital Trust của Justin Sun vì tranh chấp vấn đề tài chính trong quá khứ.
Theo tiết lộ từ CoinDesk, TrueUSD (TUSD) – stablecoin thuộc sở hữu của Techteryx, công ty vốn bị đồn đoán thuộc sở hữu của Justin Sun – đã gặp phải khủng hoảng thanh khoản nghiêm trọng khi 456 triệu USD dự trữ bị mắc kẹt do các khoản đầu tư không hợp lệ vào năm 2021.
Tài liệu của tòa án Hong Kong tiết lộ, sau khi mua lại TrueUSD từ TrueCoin vào tháng 12/2020, Techteryx đã chỉ định First Digital Trust (FDT) - công ty ủy thác có trụ sở tại đặc khu kinh tế này, sau này là đơn vị phát hành stablecoin FDUSD - để quản lý khoản dự trữ bảo chứng cho stablecoin TUSD của mình.
Tuy nhiên, thay vì bảo đảm khoản dự trữ an toàn, FDT lại dùng số tiền bảo chứng cho stablecoin TUSD trị giá 456 triệu USD này để đầu tư sinh lời bằng cách "rót" vốn vào Aria Commodity Finance Fund (Aria CFF) - một nền tảng giao dịch hàng hóa.
Thực tế, số tiền này đã bị chuyển hướng sang Aria Commodities DMCC (Aria DMCC), một thực thể khác có trụ sở tại Dubai trực thuộc Aria CFF, để đầu tư vào các dự án toàn cầu kém thanh khoản, bao gồm: nhà máy sản xuất, hoạt động khai thác mỏ, tàu biển, cơ sở hạ tầng cảng và các dự án năng lượng tái tạo...mà không được sự đồng ý của Techteryx.
Techteryx khi phát hiện ra sự việc đã yêu cầu rút vốn từ giữa năm 2022 đến đầu năm 2024 nhưng không nhận lại được tiền, đồng thời cáo buộc Aria DMCC đã vỡ nợ do đó không thể thực hiện các yêu cầu rút vốn. Sự việc này khiến TrueUSD đứng trước nguy cơ sụp đổ khi quỹ dự trữ không thể đáp ứng các yêu cầu quy đổi của nhà đầu tư thời điểm bấy giờ.
Hình ảnh mô phỏng dòng tiền cùng mối liên hệ giữa Techteryx với Aria CFF và Aria DMCC trong vụ việc khiến TUSD bị mắc kẹt thanh khoản.
Trước tình hình khẩn cấp, Justin Sun đã "dang tay" hỗ trợ tài chính để duy trì thanh khoản cho TrueUSD. Theo hồ sơ tòa án, Sun đã cấp một khoản vay khẩn cấp cho Techteryx nhằm giữ cho stablecoin này hoạt động ổn định. Để bảo vệ nhà đầu tư, đội ngũ Techteryx đã cách ly 400 triệu TUSD nhằm đảm bảo rằng quá trình quy đổi của người dùng không bị gián đoạn, ngay cả khi quỹ dự trữ đã cạn kiệt.
FDT khẳng định họ chỉ làm theo chỉ thị từ Techteryx và không có hành vi gian lận, nhưng các nguyên đơn trong vụ kiện cho rằng việc chuyển tiền sang Aria DMCC là hành vi chiếm đoạt tài sản và rửa tiền.
Prime Trust sụp đổ và SEC gia tăng áp lực pháp lý
Không chỉ gặp vấn đề với quỹ dự trữ, TrueUSD còn đối mặt với chuỗi khủng hoảng pháp lý từ SEC và sự sụp đổ của Prime Trust, đối tác cung cấp dịch vụ ngân hàng cho stablecoin này.
Vào giữa năm 2023, Prime Trust – một đơn vị giám sát tài sản độc lập – đã bị đặt vào tình trạng giám sát đặc biệt do sử dụng sai mục đích quỹ của khách hàng để xử lý yêu cầu rút tiền, với khoản nợ lên tới 85 triệu USD nhưng chỉ có 3 triệu USD tiền mặt khả dụng.
Chưa dừng lại ở đó, vào tháng 9/2024, SEC đã phạt TrueCoin và TrustToken (cả hai hiện đã đổi tên thành Archblock) – chủ sở hữu TrueUSD trước đây – với lý do quảng cáo sai sự thật về việc stablecoin này được bảo chứng 100% bằng tiền mặt, trong khi thực tế lại đầu tư vào các quỹ rủi ro ở nước ngoài. Cả hai công ty đã chấp nhận nộp phạt hơn 500.000 USD để dàn xếp vụ kiện mà không thừa nhận hay phủ nhận các cáo buộc.
TUSD từng được Binance chọn làm stablecoin thay thế cho BUSD sau khi đồng tiền này cũng bị SEC cáo buộc là chứng khoán và phải dừng hoạt động hồi tháng 02/2023. Trong thời gian sau đó, vốn hóa của TUSD đã tăng từ dưới 1 tỷ USD lên mức đỉnh điểm là 3,8 tỷ USD vào tháng 10/2023 với 90% tổng cung nằm trên Binance, trước khi bị sàn dần tách biệt để chuyển sang giải pháp thay thế là FDUSD.
Kể từ sau nghi vấn FDUSD được Binance "ưu ái" năm 2023 đến nay, vốn hóa của TUSD vẫn chỉ "giậm chân tại chỗ", hiện chỉ xấp xỉ quanh 500 triệu USD, giảm 700% tính từ mức đỉnh 3,8 tỷ USD.
Biến động giá trị vốn hóa của stablecoin TrueUSD (TUSD) toàn thời gian. Chụp vào tối ngày 02/04/2025 trên CoinGecko.
Coin68 tổng hợp