CLARITY Act: Quan chức Mỹ bị cấm phát hành token đến năm 2029. Ảnh: Crypto R Us
Mỹ lần đầu đặt quan chức liên bang vào “vùng cấm” crypto
Thượng viện Mỹ vừa công bố phiên bản mới của dự luật Digital Asset Market Clarity Act (CLARITY Act), trong đó bổ sung một loạt quy định đạo đức được xem là nỗ lực mạnh tay nhất từ trước đến nay nhằm ngăn quan chức liên bang Mỹ tận dụng quyền lực công để phát hành hoặc quảng bá tài sản số.
History will remember this as the moment a president chose a higher standard of ethics than the law required of him. This agreement bans ALL federal officials — including the President — from issuing or sponsoring a digital asset for profit, with real enforcement and real… pic.twitter.com/zYlD0nRGjB
— Senator Cynthia Lummis (@SenLummis) July 22, 2026
Trong bản dự thảo dài 616 trang được công bố ngày 22/07, Thượng viện Mỹ đề xuất cấm các quan chức, nhân viên liên bang và vợ/chồng của họ phát hành hoặc tài trợ cho tài sản số, đồng thời cấm các nền tảng giao dịch crypto niêm yết những tài sản do các đối tượng này phát hành hoặc tài trợ. Quy định trao vai trò thực thi chủ yếu cho Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ).
Thượng nghị sĩ Cynthia Lummis, một trong những tiếng nói ủng hộ CLARITY Act, khẳng định nguyên tắc đạo đức này áp dụng cho tất cả quan chức, kể cả Tổng thống Donald Trump. Tuy nhiên, lệnh cấm chỉ có hiệu lực tạm thời và dự kiến hết hạn vào ngày 20/01/2029, thời điểm Trump kết thúc nhiệm kỳ thứ hai.
Đã từ rất lâu, mối quan hệ giữa quyền lực chính trị và lợi ích crypto của gia đình Trump luôn được đem lên bàn cân thảo luận. Như Coin68 đã đưa tin, ông Trump thu về hơn 1,4 tỷ USD từ hoạt động crypto trong năm 2025, khiến vấn đề xung đột lợi ích trở thành rào cản lớn nhất đối với CLARITY Act tại Thượng viện.
Về mặt chính trị, đây là một bước nhượng bộ quan trọng. CLARITY Act đã được Hạ viện thông qua từ năm 2025 và vượt qua Ủy ban Ngân hàng Thượng viện hồi tháng 5/2026, song để thành công ở cuộc bỏ phiếu toàn Thượng viện, dự luật vẫn cần ít nhất 60 phiếu. Với cán cân hiện tại, phe Cộng hòa khó có thể tự mình thông qua dự luật mà không cần sự ủng hộ của các Thượng nghị sĩ Dân chủ.
Một chi tiết đang khiến các nhóm giám sát đạo đức và phe Dân chủ phản ứng mạnh nữa là con cái của quan chức không nằm trong phạm vi cấm tương tự. Điều này đặc biệt nhạy cảm trong trường hợp gia đình Trump, khi ba người con trai của Tổng thống là đồng sáng lập World Liberty Financial, còn hai người tham gia doanh nghiệp đào American Bitcoin.
Transparency International U.S. cho rằng phiên bản mới vẫn chưa giải quyết được xung đột lợi ích cốt lõi của Tổng thống Trump, bởi dự luật không buộc ông thoái vốn khỏi các doanh nghiệp, thỏa thuận chia sẻ doanh thu, quyền cấp phép hay các cấu trúc kinh doanh gia đình đang tạo ra nguồn thu crypto.
Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren thậm chí còn chỉ trích điều khoản mới không thể ngăn ông Trump tiếp tục kiếm thêm hàng tỷ USD từ crypto. Phân tích của phe Dân chủ tại Ủy ban Ngân hàng Thượng viện cũng lưu ý dự luật vẫn cho phép Tổng thống nắm giữ tài sản số như một khoản đầu tư, đồng thời giới hạn quyền thực thi vào DOJ và không cho phép tổng chưởng lý các bang hay các chủ thể khác khởi kiện để cưỡng chế quy định này.
CLARITY Act mắc kẹt giữa bài toán đạo đức và lợi ích chính trị
Điều khoản đạo đức có thể giúp CLARITY Act tiến gần hơn tới ngưỡng 60 phiếu tại Thượng viện, song đồng thời cũng phơi bày điểm yếu lớn nhất của dự luật là ai sẽ thực sự giám sát và xử lý quan chức vi phạm?
Theo bản dự thảo mới, Bộ Tư pháp Mỹ sẽ là cơ quan chủ lực thực thi các quy định này, trong khi vai trò của chính quyền bang bị hạn chế. Cách thiết kế này lập tức vấp phải hoài nghi từ một số nghị sĩ Dân chủ, bởi cơ quan chịu trách nhiệm giám sát lại nằm dưới chính quyền mà dự luật đang tìm cách kiểm soát.
Thượng nghị sĩ Angela Alsobrooks cảnh báo bà không thể ủng hộ CLARITY Act nếu cơ chế thực thi không đủ độc lập để bảo đảm mọi quan chức đều phải chịu trách nhiệm như nhau.
Mặt khác, CLARITY Act phiên bản mới còn mở rộng đáng kể các yêu cầu công khai thông tin, bổ sung một chương riêng về tài chính bất hợp pháp và cải thiện quy định đối với thị trường giao ngay.
Lãnh đạo phe Cộng hòa tại Thượng viện John Thune vẫn muốn đưa CLARITY Act ra bỏ phiếu ngay trong tuần tới, bất kể dự luật đã chắc chắn đủ 60 phiếu hay chưa. Thượng viện chỉ còn một khoảng thời gian hạn chế trước khi bước vào kỳ nghỉ và các nghị sĩ phải trở về bang, trong khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ 2026 đang đến gần.
Ở chiều ngược lại, sức ép đối với các nghị sĩ Dân chủ cũng đang gia tăng. Các nhóm cấp tiến gần đây công kích Thượng nghị sĩ Kirsten Gillibrand vì vai trò đàm phán CLARITY Act. Trong khi đó, ngành crypto tiếp tục có ảnh hưởng chính trị đáng kể thông qua các nhóm vận động như Fairshake, vốn đang nắm khoảng 125 triệu USD.
Nếu vượt qua Thượng viện, dự luật vẫn phải quay lại Hạ viện và sau đó được Tổng thống ký ban hành. Trong trường hợp thành công, CLARITY Act sẽ không chỉ định hình cách Mỹ phân loại và quản lý tài sản số, mà còn tạo ra một tiền lệ mới về việc quyền lực chính trị và hoạt động kinh doanh crypto phải được tách biệt đến đâu.
Coin68 tổng hợp
